UF

ШЫҒЫС САМОА (Еаstern Sаmоа) - Тынық мұхиттағы Самоа архипелагының шығыс бөлігіне жайласқан ел. Құрамына Тутупла (137 км2), Мануа, Аунуу аралдары, Розе және Суэйнс атолдары кіреді. АҚШ иелігінде. Жері 197 км2. Халқы 187,8 мың (2011). Орталығы - Паго-Паго (Тутуила аралында). Әкімшілік жағынан 3 округқа бөлінеді.

Табиғаты. Көпшілік жері биіктігі орташа таулы келеді. Климаты тропиктік пассаттық. Ауаның айлық орташа температурасы 25-27°С. Жылдық жауын-шашыны 80-450 мм. Территориясының 1/2-і орман. Жануарлар дүниесіне кедей. Мұхиттың Шығыс Самоалық бөлігі балыққа бай (акула, бонито, макрель, семсер балық).

Халқының негізі самоалықтар. Американдар, мұхиттық аралдар елдерінен шыққан халықтар да тұрады. Діни нанымы жөнінен тұрғындарының көпшілігі - христиандар. Ресми тілі - ағылшын тілі. Еңбек етуші халқы 9,6 мың (тұрғындарының 35%-не жуығы).

Экономикасының ең басты саласы - балық аулау және консервілеу. Жерінің 2/5-і өңделеді. Басты экспорттық дақылы - кокос пальмасы (4,5 мың т жаңғақ, 300 т копра, 1972). Өздері үшін банан (плантациясы 1 мың га, өнімі 2 мың т, 1972), ямс т. б. егіледі. Шошқа және құс өсіру басым. Өнеркәсіп орындары АҚШ компанияларына қарайды. Экспорт қүнының 99%-і теңіз өнімдерін сатудан түседі. Басқа елдерден (негізінен АҚШ-тан) азық-түлік, құрал-жабдық, тұтыну товарлары әкелінеді. Туризм жақсы дамыған.

Ақша өлшемі - АҚШ доллары.

Германия, Ұлыбритания және АҚШ араларында Самоа аралдарын билеу үшін жүргізілген талас 19 ғасырдың 2- жартысында қатты шиеленісті. Соның нәтижесінде архипелаг бірнеше бөлікке ажырады: қазіргі Шығыс Самоа жері АҚШ қарамағына өтті. 1899 жылы Шығыс Самоа - АҚШ иелігі болып жарияланды. 1900-1951 жылдар аралығында елді АҚШ әскери теңіз флоты, 1951 жылдан Ішкі істер министрліктері басқарды. Шығыс Самоа халқы өзінің саяси бостандығы үшін күресін тоқтаусыз жүргізіп келеді. 1968 жылы елде алғашқы саяси партиялар ұйымдастырылды. 1969 жылы Шығыс Самоаның болашақ саяси статусын белгілейтін комиссия құрылды.

 

Мәлімет сізге көмек берді ма

  Жарияланған-2020-09-02 17:27:51     Қаралды-789

ӘЛЕМДЕГІ ЕҢ ҮЛКЕН ІНЖУ-МАРЖАННЫҢ МӨЛШЕРІ ҚАНДАЙ?

...

Соңғы уақытқа дейін әлемдегі ең үлкен інжу 1934 жылы Оңтүстік Қытай теңізінде Филиппиннің Палаван аралында салмағы 300 кг-нан асатын меруерт табылған

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КЛИМАТТЫҚ БЕЛДЕУЛЕР ҚАЛАЙ ЕРЕКШЕЛЕНЕДІ?

...

Жер шарының әртүрлі жерлерінде климат айтарлықтай ерекшеленеді.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЕГИПЕТТЕ ПИРАМИДАЛАР ҚАЛАЙ САЛЫНДЫ?

...

Мысырдағы Гиза қаласындағы пирамидалар бес мың жыл бойы әлемде бар.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЙ МЕМЛЕКЕТ ЕҢ КІШІ?

...

Ватикан - ең кішкентай мемлекет, дәлірек айтсақ, қала-мемлекет.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

СУДА ҚАЙ ҚАЛА ТҰР?

...

Италияның солтүстігіндегі Венеция қаласы суда орналасқан.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АРАЛ ДЕГЕНІМІЗ НЕ?

...

Сіз оны солтүстік жарты шарда іздеуіңіз керек, аралды екі мұхит - Атлант және Арктика жуады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КОЛУМБ АМЕРИКАНЫ ҚАШАН АШТЫ?

...

Американың ашылған ресми күні 1492 жылдың 12 қазаны.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЙ МЕМЛЕКЕТ ҚАТЕЛІКПЕН АТАЛДЫ?

...

Кариб теңізінде Пуэрто-Риконың үлкен аралы орналасқан...

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЙ МАТЕРИКА ЕҢ КІШКЕНТАЙ?

...

Австралия - жер бетіндегі ең кішкентай материк.

ТОЛЫҒЫРАҚ »