UF

ЖАЛАҢТӨС БАҺАДҮР

Категориясы: Адамдар


Жалаңтөс Сейітқұлұлы (1576 - 1656 жж.) - қазақтың әйгілі батыры, аса көрнекті қолбасшы, Самарқандтың аталығы (әмірі). Туған жері - Сырдарияның төменгі ағысы. Шыққан тегі - Кіші жүздің төртқара руынан. Жалаңтөс баһадүрдің арғы атасы Ораз кезінде Әмір Темірдің бас кеңесшісі, ал өз әкесі Сейітқұл 40 мың алшынның басын біріктірген елбасы, ықпалды кісі болған.

Жалаңтөс баһадүр Қазак хандығының еңсе көтеріп, жігерленуіне, қазақ халқынын ұлт болып ұйысуына тікелей ықпал еткен. 1643 жылы жоңғар қонтайшысы Батыр 50 мыңдық әскерімен Жетісуға басып кіреді. Оған қазақ ханы Салқам Жәңгір 600 жауынгермен қарсы тұрады. Шайқастың шешуші сәтінде Жалаңтөс баһадүр дер кезінде көмекке жетіп, қазақ қолы жеңіске жетеді.

Жалаңтөс Орта Азия халықтарының өміріндегі шешуші шайқастарда ақылымен де, ерлігімен де төңірегін тәнті етіп, ұлы қолбасшы, көреген стратег, білікті мемлекет қайраткері ретінде танылды. Талай рет жекпе-жекке шығып, жойқын ерліктер көрсетіп зор беделге ие болды.

Осындай атақ-даңқына қоса Жалаңтөстің Шығыс сәулет өнері тарихына да сіңірген еңбегі ерекше. Ол Самарқандта зор құрылыс жұмыстарын жүргізді: салтанатты сарайлар мен медреселер салдырды. Самарқандтың орталығы Регистандағы атақты «Ширдор» («Арыстан» қақпасы, 1620-1636), «Тіллә Қари» («Алтынмен апталған», 1646- 1660) медреселері сәулет өнерінің құнды ескерткіштері болып табылады.

  Жарияланған-2015-11-13 20:38:50     Қаралды-2524

Мәлімет сізге көмек берді ма

ҚҰЛАН

...

Құлан - жылқы тектес тұякты жануарлардың бірі. Құлан «Қызыл кітаптың» қызыл парағынан орын алған. Оның тірілей салмағы 250-300 кг. Етінің дәмділігіне қызыққан аңшылар оны мүлде құртып жібере жаздаған.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚИЫР СОЛТҮСТІКТЕ, АРКТИКА АЙМАҒЫНДА МҰЗ ЕШҚАШАН ДА ЕРМЕЙДІ?

...

Қып-қысқа поляр жазында күн жоғары көтерілмейді, ал оның қызуы аз сәулелері мұз бен қарға тура, айнаға түскендей шағыласады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

СҮҢГУІР ҚАЙЫҚТЫҢ ІШІНДЕ НЕ БАР?

...

Суға кез келген әйнек сынығын тастап көр - ол су түбіне шым батып жоғалады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚЫЗЫЛ КІТАП НЕГЕ КЕРЕК?

...

Сирек кездесетін әрі жойылып кету қаупі бар жануарлар мен өсімдіктер кітабы - Қызыл кітабы.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КҮМІС АЛУ

...

Ұлттық ат ойыны.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

СОЛТҮСТІК ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫ

...

Солтүстік Қазақстан облысы Қазақстанның қиыр солтүстігінде орналасқан. Облыс 1936 жылы 29 шілдеде құрылды. 1997 жылы кұрамына Көкшетау облысы қосылып, 1999 жылы оның үш ауданы мен Көкшетау қаласы Ақмола облысына берілді. Солтүстік Қазақстан облысының құра

ТОЛЫҒЫРАҚ »