UF

ЛУБОК ДЕГЕН НЕ?

Категориясы: Өнер


Ерте-ертеде, темір жол да, автомобиль де жоқ кезде, Русьтің айдау қара жолдарында бір селодан екінші селоға ілбіп келе жатқан офенилер - тасушылар кездесетін. Оларды жұрт ағаштардың кепкен өзегінен жасалған қорапшаларға сап, әр алуан бұйымдар, лубоктан жасалған әдемі суреттер тасып жүретіндіктен корабейниктер («қорап көтергендер») деп те атайтын. Луб - ағаш өзегінің ішкі жағы.

Мұндай суреттер Россияда алғаш рет XVII ғасырда тарады. Беймәлім суретшілер оларды тақтайшаларға ойып, қағазға көшіріп, қолдан бояйтын. Осы бір әрі ойлы, әрі көңілді шығармалар шаруалар лашықтарының ең басты ажары болып табылатын.

Әуелі ондай туындылар библия аңыздарын, халық мысалдары мен жырларын бейнеледі. Кейін XVIII ғасырда халық тұрмысын, шаруалардың ауыр еңбегін көрсететін шығармалар туа бастады. Ара-тұра қаланың сылқым сері әйелдері мен еркектерін әжуалайтын әзіл суреттер де ұшырасатын. Ондайда бірер шумақ қалжың өлеңдер қоса жазылатын.

Кейбір лубоктар халық сүйіспеншілігіне бөленді. Мәселен, I Петр заманында туған «Тышқандардың мысықты жерлеуі» деген сурет ондаған жылдар бойы қолдан қолға өтіп келді.

1812 жылғы Отан соғысы тұсында орыс жауынгерлерінің ерлігін бейнелейтін лубоктар көптеп туды.

Лубоктар тез өтетін. Өйткені, ол кезде газет жоқтын; халық елде болып жатқан жаңалықтарды негізінен осы бір көңілді суреттер арқылы біліп отыратын.

  Жарияланған-2016-11-16 18:18:27     Қаралды-1794

Мәлімет сізге көмек берді ма

СОЛТҮСТІК ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫ

...

Солтүстік Қазақстан облысы Қазақстанның қиыр солтүстігінде орналасқан. Облыс 1936 жылы 29 шілдеде құрылды. 1997 жылы кұрамына Көкшетау облысы қосылып, 1999 жылы оның үш ауданы мен Көкшетау қаласы Ақмола облысына берілді. Солтүстік Қазақстан облысының құра

ТОЛЫҒЫРАҚ »

САЛЛАМ ӘТ-ТАРДЖУМАН

...

Саллам әт-Тарджуман - араб саяхатшысы. Саллам әт-Тарджуман IX ғасырдың ортасында Қазақстан аймағымен жүріп өткен. Ол Самарадан (Бағдад каласының маңы) шығып, Кавказ арқылы хазарлар елінен өтіп, Еділге (Волга) келген.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЖАЙЫҚ ӨҢІРІ

...

Еліміздің солтүстік-батысындағы екі өзен аралығын алып жатқан аймақты қазақтар ежелден Еділ-Жайық өлкесі деп атап келген. Мұнда Жайық өзенінің орта ағысынан бастап Каспий теңізіне құяр сағасына дейінгі телімі ел аумағында ағады. Жайық өзенінің ел аумағынд

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КІТАП ОЙЛАП ТАПҚАН КІМ?

...

Ең алғашқы «ғажайыпты» жасаушы кім?

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЗАҚТАРДЫҢ КЕРЕМЕТ ТАҒАМ - ҚАЗЫ

...

Қазы – жылқы етінің ең шиманды бөлігі. Оны ішекке тығып та, ішекке тықпай да сақтауға болады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЦИФРЛАР ҚАЙДАН ПАЙДА БОЛҒАН?

...

Бүгінде екі жердегі екінің төрт екені тіпті мектеп табалдырығын аттай қоймаған бүлдіршінге де белгілі.

ТОЛЫҒЫРАҚ »