UF

АСПАН НЕГЕ КӨГІЛДІР?

Категориясы: Табиғат


Біздің Жерімізді көгілдір планета дейді. Бұлайша кездейсоқ аталмаған. Жерді қоршап тұрған ауа мұхиты көгілдір түстес. Сондықтан да біздің үстіміздегі аспан көгілдір болып көрінеді. Сен қалай ойлайсың, неге бұлай?

Аспанды көгілдір түске бояйтын да, жаңбырдан кейінгі кемпірқосақты бояйтын да өзіңе белгілі суретші. Иә-иә, күн сәулесі ғажап суретші ғой. Ал енді, оның суретті қалай салатынын тыңдап көр.

Күн сәулесінің бізге неге ақ болып көрінетіні есіңде болар? Себебі, кәдімгі сәуленің бойында 7 түсті бояу жасырынып тұрады. Олар бір-бірімен тоғысып, араласып тұрғанда бізге бір ғана ақ түспен көрінеді.

Күн өзінің нұрын Жерге түсіреді. Алдымен Күн сәулесі ғарышқа тарайды. Сол бетінде сәуле бойындағы 7 түс ғарышта ешқандай кедергі көрместен Жерді қоршап тұрған ауа қабатына келіп кіреді. Ал ауа қабатынан өту оңай емес.

Жерді қоршап тұрған ауа қабаты, бейне бір алып призма сияқты, ақ сәулені кемпірқосақтың 7 түрлі түсіне жіктейді. Сонсоң, әрбір түс Жер бетіне өзінің бейнесінде көрінеді. Мұның бәрі де айтуға ғана оңай. Әйтпесе, түрлі түсті сәуле Жер бетіне жеткенше неше түрлі газ бөлшектеріне, мұз түйіршіктеріне, шаң-тозаңға тіреледі. Бұлардың бәрі де сәулеге кедергі жасайды, жолынан тайдырады. Алайда қызыл, қызғылт және сары түстер жолындағы кедергілерді айналып өте алады. Сондықтан да олар Жерге қиналмай жетеді. Ал жасыл, көгілдір, күлгін түстер олай өте алмайды. Аспандағы әрбір ұсақ түйіршік - олар үшін асу бермес кедергі.

Демек, сәуле де, қабырғаға соғылған доп сияқты, кері серпіліп, бағытын өзгертіп, басқа жаққа бағыт түзейді. Яғни, қызыл, қызғылт және сары түстер Жерге кедергісіз тура жеткенімен, жасыл және көгілдір түстердің ауада біраз сапар шегуіне тура келеді. Ғалымдар: «жарық шашырады» деп отырады. Ең көп шашырайтын - көгілдір және күлгін түсті сәулелер. Сондықтан да бізге аспан көгілдір болып көрінеді.

Ал егер, аспанды бұлт басып тұрса ше? Онда түнерғен, сұрқай көрініс болады. Неге дейсің бе? Себебі, ауа дымқылданып, су түйіршіктері молайып, көк және көгілдір түстер ғана емес, сары, күлгін, қызыл түстер де сейіліп, аспанның түсі өзгереді. Сөйтіп, сәуле түстері тағы да тоғыса араласады. Бірақ көгілдір түс көбірек тарағыш болғандықтан, аспан ақ емес, сұрқайлау болып көрінеді.

  Жарияланған-2016-09-15 15:01:20     Қаралды-8399

Мәлімет сізге көмек берді ма

ТБИЛИСИ ПАХЛАВАСЫ

...

Арасына жаңғақ салып, майға және балға малынған қамырды қабаттап жасаған тағам осылай деп аталады. Формасы қиғаш төрт бұрышты. Ылғалдылығы 11,5-14,5 пайыз.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ТОРҒАУЫТ

...

Торғауыт - теріден қабаттала жасалатын сауыт түрі. Ауыз әдебиеті үлгілерінде көбінесе «тоғыз қабат торғауыт» және «бес қабатты сауыт» жайлы жиі айтылады. Торғауытты жасау үшін қалың теріден жалпақтау таспалар тіліп алып, оларды бірнеше қабаттап жабыстырад

ТОЛЫҒЫРАҚ »

МакДоналдстың барлық «алтын аркалары» алтын түсті бола бермейді

...

Алтын Аркалар – МакДоналдстың символы. Бастапқыда, бұл аркалар мейрамхана дизайнының бір бөлігі болды. Олар 1962 жылы франшиздың логотипіне қойылған, ол мейрамхананың беделін көтерді, ал 1968 жылы олар «алтын аркаларға» айналды, олар "McDonald's" (МакДона

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ТОБЫЛҒЫ

...

Ерте кездерден бастап-ақ қазақ халқы тобылғы бұтасына ерекше мән берген, әрі оны қасиетті деп те санаған. Сондықтан да, оның тамырына балта шабуға болмайды деп есептеген. Өйткені тамыры қырқылған тобылғы жерден нәр алып өсе алмайды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КОМЕТА

...

КОМЕТА (грек. kometes) - құйрықты жұлдыз, дәл мағынасы ұзыншашты - аспанда оқта-текте тұманданған объект түрінде байқалып, жұлдыздарға қатысты орын ауыстыратын және әдетте центрінде қылаң түйіртпегі (ядросы) бар, Күн жүйесіндегі аспан денесі.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

СУ ТАСҚЫНЫ ДЕГЕНІМІЗ НЕ?

...

Су тасқыны - дегеніміз құрғақ жердің едәуір бөлігін судың уақытша басуы. Пайда болу себептеріне байланысты су тасқынынын шартты түрде үш топқа бөлуге болады

ТОЛЫҒЫРАҚ »