UF

ҚАЗАҚТАРДА ЕҢ КӨНЕ ДІННІҢ БІР ТҮРІ

Категориясы: Табиғат


Адамзат баласының тарихында алғашқы қауымдық құрылыстан басталатын ең көне діннің бір түрі шаманизм екені белгілі. Шаман діні қазақ арасында небір азулы діннің түрлерімен, небір аққаптал саяси ағымдармен жағаласа жүріп XX ғасырдың басына дейін жетті. А. В. Затаевичтің оншакты түрлі бақсы сарынын хатқа түсіргені мына тұрған жиырмасыншы-отызыншы жылдардың іші. Тілдік қорымызға орныққан, күні бүгінге дейін қолданылатын «Тәңірі», «көк соққыр», «тәңірберген», «көкті баспа» деп келетін сөздер мен ұғымдар сол шаман дінінің жаңғырыш. Қазак ұғымында баксы - діни ырым-жораны тұтынатын, ұстаз кызметін атқаратын әрі жыршы әрі күйші, әрі дәрігер, әрі сәуегей. Ш. Уәлихановтың айтуынша да қазақтар шаман дінінің ең «дарынды» өкілі бақсы деп атаған. Бақсы - монгол тілінде ұстаз деген сөз, ұйғырлар өздерінің сауатты адамдарын, ал түрікмендер ақын-жыршыларын бақши дейді. Қазақ арасындағы бақсы-диуананы қара қобызынсыз, сылдырмақты аса таяқсыз елестетү мумкін емес.

  Жарияланған-2016-04-22 18:07:19     Қаралды-1689

Мәлімет сізге көмек берді ма

ҚАНДАЛАТ

...

Бұл - ұн мен қантқа аунатып алған өрік сүйектерінен жасалатын тәтті тағам.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЧИЛИ АРХИПЕЛАГЫ

...

Оңтүстік Чили жағалауын қуалай жатқан аралдар жүйесінің жалпы аты.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ГЕРОДОТ

...

Скифтердің тұрмыс-тіршілігімен етене жакын танысқан - тарих атасы Геродот. Грекияның Галикарнасынан шыққан Геродот біздің заманымызға дейінгі 455-445 жылдар шамасында Эгей теңізіне, Парсы еліне, Мысырға, Италияға, Скифияға, Македонияға саяхат жасайды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ӨСІМДІК ТЕКТЕС ОЮ-ӨРНЕКТЕР

...

Шеберлер өз бұйымдарын сәндеуде өсімдіктер мен гүлдердің суреттерін көп қолданған. Мұндай өрнектер іс жүзінде әлемдегі барлық халықтың мәдениетінде кездеседі. Өсімдік тектес оюлар қазақтың қолданбалы шығармашылығында лайықты орын алады. Олар - жапырақтар,

ТОЛЫҒЫРАҚ »

Табиғи «Ванилинмен» бірдей хош иістендіргіш

...

Жиі қолданылатын хош исітендіргіштердің бірі – ванилин. Біз оны дәйім барлық жерде қосамыз. Пісіретіндерге, кілегейлерге, тәттілерге, дәйім барлық жеміс-жидек иістерге – барлық жерде ванилин бар

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЗАҚ ХАНДЫҒЫНЫҢ ДӘСТҮРЛІ АЙМАҚТЫҚ-ӘКІМШІЛІК ҚҰРЫЛЫМЫ

...

Казақ хандығының аймақтық-әкімшілік құрылымының негізі жүздер болып табылады. Жүздер тайпалық-рулық бірлестіктерден тұрды. Қазақ халқы, негізінен, XV-XVI ғасырларда қалыптасқан Ұлы жүз, Орта жүз және Кіші жүзден құралды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »