UF

АДАМДАР ШАЙ ІШУДІ ҚАШАН БАСТАДЫ?

Категориясы: Тағам


Жабайы шай бұталарын бүгінгі күнге дейін Қытай тауларында кездестіруге болады. Адам бұл өсімдіктің жапырақтарын хош иісті, дәмді сусын алу үшін сумен қалай қайнатуға болатынын енді ешкім білмейді. Бірақ ежелгі қытай жазба деректері 5 мың жыл бұрын жабайы шайдың қолға үйретіліп, плантацияларда өсірілетінін көрсетеді. Бұл олардың Қытайда шәй ішкенін білдіреді.

Бұл сусын дәмді ғана емес, сонымен қатар сау және қуаттандыратын. Орта ғасырларда Қытайға алғаш барған еуропалықтар да оның қасиеттерін жоғары бағалаған. Алайда қытайлықтар шай өсімдігінің өзін де, оның жапырақтарын өңдеу әдісін де қатаң құпия ұстады. Бірақ 16 ғасырдан бастап Қытай Еуропаға туралған және кептірілген шай жапырақтары түрінде дайын өнімді жеткізе бастады.

Дегенмен, Қытайда тұратын белгілі бір ағылшын оның қандай өсімдік екенін және оның жапырақтарын қалай өңдеу керектігін біле алды, ол тіпті шай тұқымын да алды.

Осылайша британдықтар өздерінің колониясында - Үндістанда шай өсіре бастады. Кейін бұл жерден жабайы шайдың үнді сорты табылды. Оның қасиеттерін зерттей келе, ағылшын селекционерлері оны өсіріп қана қоймай, әйгілі үнді шайын шығарды, сонымен қатар оны қытай шайымен де айқастырып жіберді. Алынған жаңа сорт негізінен Цейлон аралында (қазіргі Шри-Ланка) өсірілді. Сондықтан ол Цейлон шайы деп аталды.

Ресейде шай 17 ғасырдан бері белгілі. Ол Қытайдан әкелініп, Монғолия мен Сібір арқылы өтетін керуен жолдарымен жеткізілді. Оның біздің арамызда қаншалықты танымал болғанын, кем дегенде, самауырдың шай ішу үшін арнайы ойлап тапқанына қарап бағалауға болады.

  Жарияланған-2024-04-11 17:12:31     Қаралды-98

Мәлімет сізге көмек берді ма

ҚОЖАҚАТ – ДЕНЕГЕ ҚУАТ

...

Қожақат – биіктігі 1-3 метрге жуық жартылай бұталы өсімдік. Сабағы жерге төселіп өседі, немесе тік өсіп барып майысып тұрады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

НЕЛІКТЕН ШЫҢҒЫС ХАН ӘСКЕРІ ӘЛЕМНІҢ ЖАРТЫСЫН ЖАУЛАП АЛДЫ?

...

Бұл сұрақтың жауабы моңғол әскерінің бойына серік болып көрінген сәттілікте ғана емес, сонымен бірге бұл әскердің қаншалықты күшті екенінде де жатыр.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЖАЙЫҚ ӨҢІРІ

...

Еліміздің солтүстік-батысындағы екі өзен аралығын алып жатқан аймақты қазақтар ежелден Еділ-Жайық өлкесі деп атап келген. Мұнда Жайық өзенінің орта ағысынан бастап Каспий теңізіне құяр сағасына дейінгі телімі ел аумағында ағады. Жайық өзенінің ел аумағынд

ТОЛЫҒЫРАҚ »

КӨРКЕМ СУРЕТТЕ ПАСТЕЛЬ

...

Швейцария суретшісі Жан Этьенн Лиотардың мынау «Шоколад дайындаушы әйел» деген картинасына қараңдаршы.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

Болашаққа көзқарас

...

Тесла шын мәнісінде тамаша адам болды. Міне оның 1908 жылы жазғаны – 60-тан астам жыл бойы компьютерлік желілер дами бастағанға дейін.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЗАҚТЫҢ ҚАҺАРМАН ХАНДАРЫ

...

Қазақ төрінде отырып, халық қамын ойлаған ойлы хандар аз болған жоқ. «Ханда қырық кісінің ақылы бар» деп қазақ халқы тегін айтпаған.

ТОЛЫҒЫРАҚ »