UF

САСЫҚ МЕҢДУАНА - УЛЫ ӨСІМДІК

Категориясы: Өсімдікті


САСЫҚ МЕҢДУАНА – ДУРМАН ОБЫКНОВЕННЫЙ

Сасық меңдуана - бір жылдық, шөп тектес өсімдік. Биіктігі 1 метрден асады. Сабағының сырты тегіс, іші қуыс, тік өседі. Жапырақтарының ұштары суйір, салалы, ірі, шеттерінде ойықтары бар, сағақтары ұзын, үстіңгі жағы қою жасыл, төменгі бұтақты жерінде олар жалғыз-жалғыздан орналасқан. Гүл тәжі ұзын түтікше тәрізденіп, гүл тостағаншасынан асып тұрады. Ұрығы – ұзындығы 3-4 сантиметрлік сырты тікенді, жұмыртқа тәрізді қауашақ. Піскен кезде ішінен 500-ге жуық үлкен қара дәнектері төгіледі. Өсімдіктің бас айналдыратындай жағымсыз иісі бар.

Шілде-тамыз айларында гүлдеген кезінде жапырақтарын жинап алып кептіреді. Құрамында гиосциамин, скополамин, атропин бар. Өсімдіктің жапырағынан жасалған дәрілер жоғарғы нерв жүйелерін тыныштандырады, бронхтарды кеңейтеді, денедегі бездердің сөл бөлуін азайтады. Сасық меңдуананы көбінесе бронх демікпесін емдеу үшін пайдаланады.

Халық медицинасында сасық меңдуананы невралгияны, аяқ-қолдың тырысуын, хореяны, қояншықты, тоқтаусыз ықылық атуды емдеу үшін қолданады. Тік ішек айналып шығып кеткенде бұлау жасап отырады. Ішек қатты түйіліп ауырғанда және ревматизм ауруына да қарсы пайдаланады.


Дәріні дайындау және қолдану тәсілі. Өсімдік жапырағының ұнтақталған 20 грамын 1 стакан қайнап тұрған суға салып 20 минут тұндырады да, мұрын арқылы 20 минут дем алады. Бұлау жасау үшін оның 20 грамын бір шелек суға салып, ваннадағы суға қосып пайдалануға болады. Спиртті тұнба: 20 грамм ұнтақ талған жапырақты 100 мл спиртке салып 8-10 күн тұндырады да, шөбін сүзіп тастап, тұнбаның 2 тамшысын 2 қасық суға тамызып күніне 4-5 рет ішеді. Кейде көпшілік арасында өзін-өзі емдеймін деп жүріп уланатындар да кездеседі. Уланған адамнын беті қызарады, көз қарашығы үлкейеді. Кісі тыпышсызданады, түсініксіз әлде нелерді айтып сөйлейді, көзіне әр түрлі нәрселер көрінгендей болады, бірте-бірте есінен айрылады. Емделген жағдайда жоғарыда айтылған белгілердін бәрі бір-екі күйде жоқ болады, бірақ көздің қарашығы бір аптаға дейін үлкейіп жүреді. Кісі бұл кезде жақындағы заттарды көре алмайды. Міне, осы жағдайларға байланысты сасық меңдуанадан жасалған дәрілерді тек дәрігердің қатаң бақылауымен ғана пайдаланған дұрыс.

  Жарияланған-2016-07-14 23:16:14     Қаралды-9242

Мәлімет сізге көмек берді ма

СУРЕТ ЖӘНЕ СУРЕТТЕМЕ

...

Суретшінің қыл қаламмен бояу жағып емес, қарындаш, көмір, сангина, қаламұш арқылы сызып салған шығармасын сурет деп атаймыз.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЖАМБЫЛ ЖАБАЕВ (1846 -1945)

...

«XX ғасырдың Гомері» атанған жыр алыбы Жамбыл 1846 жылы Жамбыл тауының етегінде дүниеге келген. Жасында арнайы мектептен білім ала алмаған. Бірақ көңілі зерек, көкірегі ояу дарынды бала білім дариясынан терең сусындап өскен.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АДАМДАР ШАЙ ІШУДІ ҚАШАН БАСТАДЫ?

...

Жабайы шай бұталарын бүгінгі күнге дейін Қытай тауларында кездестіруге болады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ЖЕМІСТЕР МЕН ЖИДЕКТЕРДЕН ЖАСАЛҒАН ЦУКАТТАР

...

Жемістер мен жидектер жуылып, елекке салынады да сорықтырылып, содан кейін шырынға қосылып дайын болғанша қайнатылады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АЛАШОРДА

...

Алашорда - Алаш автономиясының үкіметі. Алашорда Ұлт Кеңесі деп те аталды. Үкімет 1917 жылы желтоқсан айының 5-13 күндері Орынборда өткен II Жалпықазақ съезінде сайланды. Алашорда мүшесі болып Қазақстанның барлық аймақтарынан 15 адам сайланды. Үкіметтің т

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ШАЙБАЛЫ ХОККЕЙ СПОРТ ТАРИХЫНАН

...

Хоккей ойынына ұқсас ойынды 1866 жылы Канада мемлекетінде әскери борышын өтеп жүрген жауынгерлер (ағылшындар) ойлап тауыпты дейді спорт жылнамасы.

ТОЛЫҒЫРАҚ »