UF

БАЯНАУЫЛ ТАС МҮСІНДЕРІ

Категориясы: Табиғат


Сарыарқаның солтүстік-шығысында орналасқан Баянауыл тауларының табиғаты өте көрікті. Ең биік жері 1046 м болатын (Ақбет тауы) тау жан-жаққа 1-20 шақырымға созылып жатыр. Орталық тұсында орналасқан тау шоғырлары - Жасыбай, Жанбақы, Торайғыр, Жаманаула біртіндеп жазыққа ұласады. Табиғаттың әдемі, сұлу келген тас мүсіндері де дәл осы орталық бөлігінде орналасқан. Мұнда Сабындыкөл, Жасыбай, Торайғыр көлдерінің жағалауларындағы әсем құздар, алуан бейнелі алып жартастар, үңгірлер, тау етектерінен аққан бұлақтар ерекше көрік береді. Ұзақ жылдар бойы жел мен судың әрекетінен түрлі мүсіндерге айналған «Найзатас», «Жұмбақтас», «Көгершін», «Кемпіртас», «Атбасы», сонымен бірге қола дәуірінен қалған «Әулиетас», «Құмыра» атты тарихи-археологиялық ескерткіштер көптеп кездеседі. Бұлардың барлығы осында - Қазақстанда тұңғыш рет 1985 жылы ұйымдастырылған Баянауыл ұлттық табиғи саябағында орналасқан. Жасыбай көлінің солтүстігінде таулы жотадан бөлек, жер ортасынан тікелей көтерілген, жұмыртқадай домалақ биік шың (320 м) бар. Оның дәл ортан белінен алуан түрлі табиғи оюлармен, ғажайып бейнелермен өрнектелген белбеумен белуарынан айналдырыла тартылғанын көруге болады. Шың ертеден ел аузында «Құсайын Найзатасы» немесе «Найзатас» деп аталады. Бұдан әрі жол аузын қонақжай қазақ дәстүрімен зәулім келген хан ордасындай «Киіз үй» қарсы алады. Ол лоджиялары бар театрды елестетеді. Театр алдындағы жартастарды - күн көзінен немесе жаңбырдан таса болар биік-биік «саңырауқұлақ» тастарды табиғат көрермендер үшін әдейі жаратқан сияқты. Одан әрі бір-бірімен құшақтасып, махаббат мұңын сыбырласқан қос ару - «бүйрек тасты» көруге болады. Содан соң «мыстан кемпірдің» басы шыға келеді. Осындай ғажайып тас мүсіндерді бұл аймаққа табиғат әдейі жинап қойған «ойыншық алаңына» ұқсатуға болады. Бұл Баянауыл тауларының бір көрінісі ғана. Мұндай табиғат ескерткіштері («Қырғыншы», «Жылантас», «Қос батыр», «Жас батыр», «Кәрі батыр», т.б.) жетерлік.

  Жарияланған-2015-11-25 21:00:05     Қаралды-6983

Мәлімет сізге көмек берді ма

БІРЖАН-САРА ОПЕРАСЫ

...

Опера тұңғыш рет 1946 жылы 7 қазанда Қазақтың Абай атындағы мемлекеттік опера және балет театрында қойылды.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

АПИЫН-КӨКНӘР

...

Бұл да – биіктігі 1 метрге дейін жететін, бір жылдық, шөп тектес өсімдік. Сабағы тік әрі қысқа, жапырақтары көп.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚАЗАҚТЫҢ КҮЙШІЛЕРІ

...

Ән-күй өнері қазақ даласында халықпен бірге жасап келеді. Қазақ халқының тарихындағы айтулы оқиғалар ән-күй жанрында өз көрінісін тауып отырған. Әншілер мен күйшілер халықтың мұң-мұқтажын, арман-тілегін, мақсат-мүддесін әндері мен күйлеріне қосқан. Негізі

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚОЖАҚАТ – ДЕНЕГЕ ҚУАТ

...

Қожақат – биіктігі 1-3 метрге жуық жартылай бұталы өсімдік. Сабағы жерге төселіп өседі, немесе тік өсіп барып майысып тұрады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

14 ТҮРЛІ ПАЙДАЛЫ ТОСАПТАР (СИРОП)

...

Тосап қайнату үшін мөлшері бірдей, ұсақтау қызыл помидорлар іріктеледі. Ол үшін жарақатталған, езілгендері алынып тасталынады.

ТОЛЫҒЫРАҚ »

ҚЫЗЫЛ ЖӘНЕ АЛТАЙЛЫҚ ДОЛАНА

...

Гүлдерінде эфир майлары, холин және ацетилхолин, хлороген қышқылдары бар.

ТОЛЫҒЫРАҚ »